Yogyazilver en Japarahoutsnijwerk zijn in de loop der jaren een grote bron van inkomsten geweest voor vele Javanen.
Yogyazilver
Van oudsher was Kotagede, bij Yogyakarta de plaats waar zilversmeden woonden die sier- en gebruiksgoederen voor hof en hofhouding leverden. Rond 1925 werd de zilverindustrie nieuw leven ingeblazen door een samenwerkingsverband tussen Javaanse zilversmeden en Nederlandse opdrachtgevers. De nieuwe producten van gedreven zilver hadden motieven die te herleiden waren tot de oude Javaanse tempeldecoraties of tot het traditionele Javaanse houtsnijwerk. Ook de toepassing was nieuw en vaak volkomen Europees: thee- en koffieserviezen, bonbonschaaltjes, bestek, sigaretten- en poederdozen, enz. In de jaren '30 was de productie van Yogyazilver tot grote artistieke hoogte gekomen en in menig Indisch huishouden was Yogyazilver te vinden. De productie van Yogyazilver is tot op de dag van vandaag voortgezet en naast het gedreven zilver maakt men tegenwoordig ook producten van zilverfiligrein.
Japarahoutsnijwerk
Japara, een kleine plaats aan de noordkust van Java, is bekend geworden door de brieven die Raden Ajeng Kartini (1879-1904), dochter van de Regent van Japara, schreef aan een Nederlandse vriendin. Door publicatie van die brieven werd zij bekend als voorvechtster van de geestelijke bevrijding van Javaanse adellijke meisjes en van de Javaan in het algemeen. Kartini is nu in heel Indonesië het symbool van de emancipatie van de Javaanse vrouw en haar verjaardag op 21 april wordt officieel gevierd als Kartinidag. Zij heeft zich ingezet om de positie van de houtsnijders in Japara en omgeving sterk te verbeteren. In deze streek kende men een traditie van prachtig houtsnijwerk dat werd toegepast op huizen en moskeeën. Kartini begeleidde de houtsnijders om kleine producten van kunstnijverheid te maken voor de verkoop aan de Nederlanders in Indië.
Door een nauwe samenwerking met de vereniging Oost en West kregen de houtsnijders vanaf 1900 vele opdrachten. Via kunstnijverheidstentoonstellingen zowel in Indonesië als in Nederland werden de producten verkocht. De toegepaste motieven zijn vooral Javaans, de vormen Europees. Allerlei dozen van postzegeldoosjes tot en met naaidozen, tafeltjes, brievenhouders vonden hun weg naar de Indische huishoudens. Nog steeds wordt er Japara houtsnijwerk vervaardigd, niet alleen doosjes en kleine voorwerpen maar ook meubels kan men bestellen.









